Openbaring in L.A: Wat is de functie van de non-narratieve sequenties in KNIGHT OF CUPS?
Summary
KNIGHT OF CUPS is een experimentele dramafilm uit 2015, geregisseerd door Terrence Malick. De film vertelt het verhaal van screenwriter Rick die leeft in Los Angeles. Ondanks zijn succesvolle carrière voelt Rick zich verloren en verdwaald in de wereld. Hij probeert toevlucht te zoeken in het excentrieke feestleven van Hollywood en bij verschillende vrouwen. KNIGHT OF CUPS sluit goed aan bij de overkoepelende thematiek van Malick zijn oeuvre. Malick’s films worden gekenmerkt door een filosofische, vaak religieuze, thematiek. In deze films verlangt de hoofdpersoon naar een openbaring of transcendentale ervaring die een diepere betekenis aan zijn of haar leven geeft. Deze thematiek gaat gepaard met een bijzondere cinematografische stijl waarin gebruik wordt gemaakt van meditatieve voice-overs, bijzondere cameravoering, jump-cuts en veel beelden van stedelijke en natuurrijke landschappen. Deze elementen zijn allemaal terug te vinden in KNIGHT OF CUPS.
De voice-overs in het bijzonder spelen een belangrijke rol om informatie te verspreiden in KNIGHT OF CUPS. De voice-overs zijn door de gehele film aanwezig en zijn afkomstig van meerdere personages en één verteller. De verschillende voice-overs spreken elkaar aan en gaan soms in gesprek. Via de voice-overs worden emoties, gedachtes, wensen en verhalen verteld die nodig zijn om de handelingen van de personages en het verhaal te begrijpen.
Naast de voice-overs bevatten de films van Malick veel delen waarin de voortgang van het plot wordt onderbroken door onder andere sequenties waarin personages door diverse landschappen dwalen. Dergelijke sequenties kunnen tientallen minuten duren. Deze narratieve voortgang doorbrekende sequenties worden in dit paper ‘non-narratieve sequenties’ genoemd. Op het eerste gezicht lijken ze vooral bij te dragen aan het verhaal als esthetische beelden en een abstract gevoel uit te drukken van ‘verloren zijn in de wereld’, maar wellicht zit er meer achter deze beelden. Ook KNIGHT OF CUPS zit vol met soortgelijke non-narratieve sequenties. Deze elementen dragen bij aan een ‘droomachtig’ gevoel bij de kijker, maar ze lijken ook het a-lineaire plot nog onoverzichtelijker en langdradiger te maken. Dit is een van de redenen waarom filmcritici erg gepolariseerd reageren op KNIGHT OF CUPS. Wendy Ide noemt de film een parodie op Malick zijn eigen werk, terwijl Matt Zoller Seitz de filmmaker prees met de opmerking dat ‘niemand anders films maakt op hetzelfde niveau als Malick’. Seitz ging zelfs zo ver om KNIGHT OF CUPS de vijfde grootste film te noemen sinds het begin van de 21ste eeuw. Deze gemengde ontvangst onder critici roept vragen op. Leveren deze non-narratieve sequenties een belangrijke bijdrage aan het plot of maken zij het plot dermate vaag dat de film niet meer serieus te nemen is? Ik zal laten zien dat deze non-narratieve sequenties een belangrijke leidraad vormen binnen de film en bijdragen aan de narratieve voortgang. Zij functioneren als bound motifs binnen de film die nodig zijn voor de ontknoping van het plot. Dit zal ik aantonen aan de hand van de volgende onderzoeksvraag: wat is de functie van de non-narratieve sequenties in KNIGHT OF CUPS?
Om de hoofdvraag goed te kunnen beantwoorden is hij onderverdeeld in drie deelvragen. De eerste deelvraag luidt: hoe wordt de narratieve voortgang vormgegeven? Bij deze vraag wordt er dieper ingegaan op de relatie tussen plot en story. Om te onderzoeken hoe de narratieve voortgang wordt onderbroken is het eerst noodzakelijk om de vormgeving van de voortgang duidelijk in beeld te brengen. De tweede deelvraag luidt: wat gebeurt er in de non-narratieve sequenties? Om te onderzoeken wat de functie is van de non-narratieve sequenties moet het eerst duidelijk worden hoe deze sequenties de narratieve voortgang precies doorbreken. De derde deelvraag luidt: vanuit wie wordt er verteld? Voice – overs spelen een essentiële rol in de film. Door de verschillende vertelperspectieven te analyseren kan het plot beter worden begrepen. Dit betere plot begrip draagt bij aan het kunnen scheiden van de free motifs en bound motifs. Bij elke deelvraag wordt beschreven wat de motivatie is achter de gemaakte keuzes. Als het duidelijk is hoe deze elementen zijn gemotiveerd kan in de conclusie de hoofdvraag worden beantwoord.